Kayseri'de iki metrelik mezar yaptı!
Kayseri'nin Reşadiye Mahallesinde taş işçiliği yapan Ali İnal, hem kurs veriyor hem de taşları işleyerek bazen bir binanın duvarına, bazen bir çeşmenin kitabesine, bazen de hayatını kaybeden bir insanın son hatırasına dönüştürüyor. İşte Ali İnal'dan mezar taşlarının hikâyeleri…
Kayseri’de 40 yıldır taş işçiliği yapan Ali İnal, mesleğini anlatırken söz dönüp mezar taşlarına geliyor. Ona göre mezar taşının en temel işlevi, orada yatan kişinin kimliğini gelecek kuşaklara aktarmak. Kimi aileler sadeliği tercih ederken kimileri mezarın uzaktan fark edilmesini istiyor. Ancak İnal’ın tavsiyesi net: ‘Mezar taşı sade, anlaşılır ve okunaklı olmalı’
‘Mezar kaybolmasın diye yapılır’
Mezarlıkların zamanla büyüdüğünü ve mezarların birbirine benzediğini belirten İnal, mezar taşlarının bir kimlik görevi gördüğünü söyleyerek, ‘’Mezarda yatan kişinin adı, soyadı ve ruhuna Fatiha ifadesi yazılır. İnsanlar defnedildikçe mezarlar sıklaşır ve zamanla yerleri kaybolabilir. Mezar taşı, burada yatan kişinin kim olduğunu göstermek için yapılır. Gelen kişi taşı okur ve mezarda kimin yattığını öğrenir. Bir mezar taşında genellikle besmele, ad ve soyad, doğum ve ölüm tarihleri ile Ruhuna Fatiha ifadesini yer alır, ailelerin isteğine göre şiir, dua, Türk bayrağı ve çeşitli süslemeleri de kullanılır’’ dedi.
‘Kimi sade, kimi gösterişli mezar istiyor’
Ailelerin mezar taşı konusundaki tercihleri de birbirinden farklı oluyor. Bazı vatandaşlar küçük ve sade bir mezar isterken bazıları, mezarın uzaktan görülebilecek kadar yüksek ve gösterişli olmasını talep ediyor. İnal, karşılaştığı talepleri şöyle anlatıyor:
“Çoğu insan mezarının sade ve fazla yüksek olmamasını istiyor. Bazıları ise daha gösterişli ve yüksek bir mezar talep ediyor. Mezara geldiklerinde her taraftan görünsün istiyorlar. Biz de insanların isteklerine göre mezar yapıyoruz’’
İki metrelik mezar için iskeleye çıktı
Usta taşçının bugüne kadar yaptığı mezarlar arasında en dikkat çekeni Ihlara’da bulunuyor. Yaklaşık iki metre yüksekliğe ulaşan mezarın son taşını yerleştirmek için iskele kullanmak zorunda kaldığını anlatan İnal, bu çalışmanın kendisine dahi abartılı geldiğini belirterek, “Mezarın son katını yerleştirirken yüksekliği yaklaşık iki metreyi bulmuştu. Son taşları koyabilmek için ayağımın altına iskele aldım. Bu mezar bana oldukça abartılı gelmişti. Normalde yaptığımız mezarların yüksekliği 20 santimetreyi geçmez’’ ifadelerini kullandı.
13 yaşındaki çocuğun mezarındaki sözleri unutamadı
Mezar taşlarına yazılan her cümle, geride kalanların acısını ve kaybedilen kişinin hikâyesini yansıtıyor. Genç yaşta hayatını kaybedenler için şiirler yazılırken gelinlerin mezarlarında daha farklı süslemeler ve dualar kullanılabiliyor. İnal’ın hafızasında en fazla yer eden kitabelerden biri ise annesinin mezarının yanında bulunan 13 yaşındaki bir çocuğa ait:
‘Daha basmadan 13 yaşına,
Adı kazıldı mezar taşına.
Ey yolcu, bir Fatiha oku,
Sen de ortak ol gözyaşına’
Yıllar geçmesine rağmen bu dizeleri unutamadığını belirten İnal, mezar taşlarının insanların acılarını ve hatıralarını gelecek yıllara taşıdığını dile getiriyor.
‘Ölmeyen bir iştir’
İnal’a göre mezar taşı işçiliği, insan var oldukça devam edecek mesleklerden biri. Çünkü taşın üzerine kazınan her isim, bir insanın bu dünyadan geçtiğinin sessiz belgesi olarak kalıyor. İnal mezar taşçılığı işinin ölmeyeceğinin altını çizerek, “Mezar taşı işi ölmeyen bir iştir. Burada yatan kişinin kim olduğunu bilmemiz için taşı üzerine Ahmet, Mehmet, Hasan ya da Hüseyin diye yazarız. Böylece o kişinin adı kaybolmaz“ diye konuştu.
Mezar taşı yaptıracaklara sadelik tavsiyesi
Kırk yıllık taş ustası, mezar taşı yaptıracak ailelere gösterişten uzak durmalarını öneriyor. İsimlerin ve tarihlerin kolayca okunmasının daha önemli olduğunu vurgulayan İnal, sözlerini şöyle tamamlıyor:
‘Ben sade bir mezar tavsiye ederim. Çok yüksek olmasına gerek yok. İsim, soyadı, besmele ve Ruhuna Fatiha ifadesi bulunabilir. İstenirse Türk bayrağı da yapılabilir. Önemli olan, yazıların güzel ve okunaklı olmasıdır’
