Flaş! Erciyes'te sismik hareket: Tekrar patlayabilir
78. Türkiye Jeoloji Kurultayı'nda Erciyes Dağı'nın tamamen sönmediği, yer altındaki magma hareketlerinin sismik tomografi yöntemiyle tespit edildiği açıklandı. Bilim insanları, olası risklere karşı bölgede alınması gereken önlemleri sıraladı.
Kayseri’nin simgesi olan Erciyes Dağı, bu kez kayak turizmi ya da doğal güzellikleriyle değil, bilim dünyasının dikkat çeken bir araştırmasıyla gündeme geldi. Türkiye’nin en önemli volkanik yapılarından biri olan Erciyes için yapılan yeni çalışmalar, dağın altında hala aktif sayılabilecek bir magma sistemi bulunduğunu ortaya koydu. Uzmanlara göre bu durum, Erciyes’in tamamen “ölü” bir volkan olmadığını gösterirken, gelecekte yeniden hareketlenme ihtimalini de gündeme taşıyor.
Bu önemli değerlendirmeleri, 13-17 Nisan 2026 tarihleri arasında Ankara’da UNESCO’nun katkılarıyla TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası tarafından düzenlenen Uluslararası Katılımlı 78. Türkiye Jeoloji Kurultayı’nın ardından Araştırmacı yazar Nezir Ötegen dikkat çeken bilgileri kamuoyuyla paylaştı.
Erciyes ve Hasan Dağı için dikkat çeken araştırma
Kurultayda sunulan “Erciyes ve Hasan Dağı’nın Püskürme Potansiyeli: Magma Besleme Sistemlerinin Sismik Görüntülenmesi ve Mekanik Modellemesi” başlıklı çalışma, bilim dünyasında büyük ilgi gördü.
Araştırma; Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü’nden Özgür Karaoğlu, Ankara Üniversitesi Jeofizik Mühendisliği Bölümü’nden Bülent Kaypak ve Ankara Üniversitesi Deprem Araştırma ve Uygulama Merkezi’nin katkılarıyla hazırlandı. Çalışmada, Erciyes Dağı ile Hasan Dağı altında hala sıcak ve hareketli magma bölgelerinin bulunduğu belirtildi.
Yer altının ‘röntgeni’ çekildi
Araştırmacılar, yer altındaki yapıları incelemek için “sismik tomografi” yöntemini kullandı. Bu yöntem sayesinde yer kabuğunun derinliklerinde bulunan magma yolları ve düşük hız bölgeleri görüntülendi. Bilim insanları, düşük hız bölgelerinin erimiş ya da yarı erimiş kayaçların varlığına işaret ettiğini belirtti. Bu durum, her iki volkanın da tamamen sönmüş olmadığını ortaya koydu.
Basınç birikimi tespit edildi
Elde edilen veriler daha sonra bilgisayar destekli mekanik modellere aktarıldı. Yapılan modellemelerde magma odalarının çevresinde gerilme ve basınç birikimi olduğu görüldü. Araştırmada kullanılan genç modülü, yoğunluk ve basınç gibi fiziksel parametreler doğrultusunda, magma odasındaki basıncın 5 MPa seviyesinin üzerine çıkması halinde yüzeye doğru kırık oluşturma ihtimalinin arttığı ifade edildi. Uzmanlara göre bu durum, gelecekte yeni bir volkanik hareketliliğin teorik olarak mümkün olduğunu gösteriyor.
‘Yarın patlayacak’ anlamına gelmiyor
Bilim insanları ise kamuoyunda paniğe neden olabilecek yorumlardan kaçınılması gerektiğini özellikle vurguluyor. Araştırmanın temel sonucunun, Erciyes ve Hasan Dağı’nın aktif magma sistemine sahip “uyuyan volkanlar” olduğuna dikkat çekilirken, bunun kısa vadede bir patlama beklendiği anlamına gelmediği ifade edildi. Uzmanlar, sistemin tamamen sönmediğini ancak düzenli takip ve bilimsel gözlemle olası risklerin çok önceden tespit edilebileceğini belirtiyor.
Bölge için izleme sistemi çağrısı
Araştırmanın en önemli mesajlarından biri ise modern volkan izleme sistemlerinin gerekliliği oldu. Uzmanlar, bölgede sismik sensörler, GPS istasyonları ve gaz ölçüm sistemleri kurulmasının önemine dikkat çekerek, olası bir hareketlenmenin bu sayede erken aşamada tespit edilebileceğini ifade etti. Kayseri başta olmak üzere İç Anadolu’daki volkanik alanların düzenli şekilde izlenmesi gerektiği vurgulandı.
78. Türkiye Jeoloji Kurultayına ait detaylı bilgi için TIKLAYINIZ
