Başkan Bayraktar açıkladı: Üreticide 10 lira, markette 84 lirayı geçti
TZOB Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, ağustos ayında üretici ile market arasındaki fiyat farklarını açıkladı. Üreticide 10 liraya satılan gıdanın markette 84 lira 84 kuruşa çıktığını açıkladı.
Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, ağustos ayına ilişkin üretici-market fiyat farkları ile tarımsal girdi maliyetlerindeki değişimi açıkladı. Kayseri’nin de aralarında bulunduğu önemli üretim merkezlerinde hasadın yoğunlaşması bazı ürünlerde üretici fiyatlarını aşağı çekerken, market rafları ile üretici arasındaki fiyat farkı dikkat çekici seviyelere ulaştı. Ağustos ayında en yüksek üretici-market fiyat farkı yüzde 748,4 ile limonda görüldü.
Bayraktar, üreticide 10 liraya satılan limonun markette 84 lira 84 kuruşa kadar çıktığını belirterek, limonun tüketiciye üretici fiyatının yaklaşık 8,5 katına ulaştığını açıkladı.
Üretici ile market arasındaki en büyük fark limonda
Bayraktar’ın açıkladığı verilere göre, ağustos ayında üretici ile market arasındaki fiyat farkında limonu yüzde 380,3 ile havuç, yüzde 377,9 ile elma, yüzde 240,9 ile kabak ve yüzde 239,4 ile yeşil soğan izledi.
Limon markette üretici fiyatının 8,5 katına satılırken, elma ve havuçta bu fark 4,8 kata, kabak ve yeşil soğanda ise 3,4 kata ulaştı.
Üreticide 10 lira olan limon markette 84 lira 84 kuruşa, 10 lira 66 kuruş olan havuç 51 lira 20 kuruşa, 18 lira 75 kuruş olan elma 89 lira 60 kuruşa, 16 lira 2 kuruş olan kabak 54 lira 61 kuruşa, 17 lira 33 kuruş olan yeşil soğan ise 58 lira 83 kuruşa satıldı.
Ağustosun zam şampiyonu yumurta oldu
Ağustos ayında hem markette hem de üreticide fiyatı en fazla artan ürün yumurta oldu. Markette takip edilen 37 ürünün 19’unda fiyat artışı görülürken, 18 üründe fiyatlar geriledi. Market fiyatlarında en yüksek artış yüzde 37,8 ile yumurtada kaydedildi. Yumurtayı yüzde 19 ile yeşil fasulye, yüzde 11,1 ile yeşil soğan, yüzde 10 ile marul ve yüzde 8,9 ile kuru incir takip etti.
Markette sivri biberin fiyatı yüzde 34,2 geriledi
Markette fiyatı en fazla düşen ürün ise yüzde 34,2 ile sivri biber oldu. Sivri biberdeki düşüşü yüzde 28,9 ile kuru soğan, yüzde 24,2 ile kuru üzüm, yüzde 22 ile şeftali ve yüzde 21,2 ile kırmızı mercimek izledi.
Üreticide limon fiyatı yüzde 75 düştü
Üretici tarafında incelenen 29 ürünün 9’unda fiyat artarken, 13 üründe düşüş yaşandı. Yedi ürünün fiyatında ise değişim olmadı. Üreticide en fazla fiyat düşüşü yüzde 75 ile limonda görüldü. Limonu yüzde 54,5 ile kuru soğan, yüzde 24,2 ile patates, yüzde 23 ile yeşil soğan ve yüzde 20 ile şeftali takip etti.
Üretici fiyatlarında en fazla yükseliş ise yüzde 39,9 ile yumurtada gerçekleşti. Yumurtanın ardından yüzde 11,1 ile marul, yüzde 11 ile maydanoz, yüzde 7,3 ile kuzu eti ve yüzde 7,2 ile kırmızı mercimek geldi.
Kayseri’de de hasat yoğunlaştı, patates fiyatları geriledi
TZOB’un değerlendirmesine göre, ağustos ayında patates fiyatlarında yaşanan düşüşte Kayseri’nin de aralarında bulunduğu önemli üretim bölgelerinde hasadın aynı dönemde yoğunlaşması etkili oldu.
Kayseri, Afyonkarahisar, Denizli, Amasya, Çorum, Nevşehir ve Niğde’de yazlık patates hasadının eş zamanlı olarak hızlanması piyasadaki ürün miktarını artırdı. Fiyatların önceki dönemde yüksek seyretmesi nedeniyle üreticilerin aynı dönemde söküme yönelmesi ve orta erkenci patateslerin de piyasaya çıkmaya başlaması arzı artırarak üretici fiyatları üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturdu.
Limon ve kuru soğanda arz artışı fiyatları düşürdü
Bayraktar, geçen yıldan depolanan limonların piyasaya arzının sürmesinin yanı sıra bu yılın erkenci çeşitlerinin de piyasaya çıkmasının limon fiyatlarında düşüşe yol açtığını belirtti.
Kuru soğanda ise Orta Anadolu’da hasadın başlaması ve ithalatın devam etmesi fiyatların gerilemesinde etkili oldu. Yeşil soğanda hasat döneminin yoğunlaşmasıyla ürün arzının artması fiyatları düşürürken, şeftalide de üretimin yoğun olduğu ağustos ayında artan arz üretici fiyatlarının gerilemesine neden oldu.
Yumurta fiyatındaki artışın nedenleri açıklandı
Yumurta fiyatlarındaki yükselişte yem, enerji ve nakliye başta olmak üzere üretim maliyetlerindeki artışın yanı sıra sektördeki planlama eksikliğinden kaynaklanan arz-talep dengesizliğinin etkili olduğu belirtildi.
Marul ve maydanozdaki fiyat artışında ise üretimde beklenen daralmanın yanı sıra Samsun’un Çarşamba ilçesinde ağustos ayında meydana gelen yoğun yağışların etkisi olduğu kaydedildi.
TÜİK Bitkisel Üretim 1. Tahmin verilerine göre bu yıl kıvırcık marul üretiminde yüzde 10, maydanoz üretiminde ise yüzde 0,9 oranında azalma bekleniyor. Çarşamba’da seraların su altında kalması ve ürün kayıpları yaşanması da arzın azalmasına ve fiyatların yükselmesine neden oldu.
Gübre fiyatlarında yıllık artış yüzde 61’i geçti
TZOB’un Ziraat Odaları aracılığıyla girdi piyasalarından derlediği verilere göre, ağustos ayında bir önceki aya kıyasla DAP gübresinin fiyatı yüzde 4,5, 20.20.0 kompoze gübrenin fiyatı yüzde 4,4, ÜRE gübresinin fiyatı ise yüzde 0,6 arttı.
Aynı dönemde amonyum nitrat gübresinin fiyatı yüzde 5,6, amonyum sülfat gübresinin fiyatı ise yüzde 0,6 geriledi.
Geçen yılın ağustos ayına göre ise amonyum nitrat gübresi yüzde 61,2, amonyum sülfat gübresi yüzde 55,2, 20.20.0 kompoze gübresi yüzde 32,7, DAP gübresi yüzde 25,3 ve ÜRE gübresi yüzde 3,4 zamlandı.
Mazotta yıllık artış yüzde 57,9
Hayvancılıkta kullanılan yem fiyatlarında da yükseliş sürdü. Ağustos ayında temmuz ayına göre besi yemi fiyatları yüzde 0,7, süt yemi fiyatları ise yüzde 0,6 arttı.
Son bir yıllık dönemde besi yemindeki fiyat artışı yüzde 34,5, süt yemindeki artış yüzde 31,8 olarak gerçekleşti.
Elektrik fiyatları yıllık bazda yüzde 25,1, tarım ilacı fiyatları yüzde 27,8 arttı. Mazot fiyatındaki artış ise ağustos ayında bir önceki aya göre yüzde 7 olurken, yıllık bazda yüzde 57,9’a ulaştı.
